06.03. – Dogodilo se na današnji dan – Rođen je Gabriel García Márquez, kolumbijski pisac, novinar, publicist i politički aktivist. SAD šalje marince u Vijetnam i započinje vojnu okupaciju

Michelangelo Buonarroti
Michelangelo Buonarroti

1475. – Rođen je italijanski vajar, slikar, arhitekta i pisac Michelangelo Buonarroti, jedan od najvećih umjetnika renesanse. U kamenu je klesao savršene proporcije ljudskog tijela, njegovu životnost i aktivnu snagu, dramatičnu intenzivnost misli i osjećanja. U Sikstinskoj kapeli u Vatikanu oslikao je prizore iz Starog zavjeta, uključujući ogromni “Strašni sud”, veličanstvena djela plastične snage i prostudiranih pokreta. Sagradio je Lorencovu biblioteku u Firenci, u Rimu je projektovao trg Kampodiljo, dovršio najljepšu renesansnu palatu Farneze i nastavio rad na crkvi Svetog Petra. Pisao je stihove misaonog sadržaja i strasnog izraza (“Soneti”, “Madrigali”). Skulpture: “David”, “Mojsije”, “Robovi”, “Jutro”, “Veče”, “Dan”, “Noć”, “Pijeta”.

1480. – U Toledu je potpisan sporazum kojim je Španija priznala portugalsko osvajanje Maroka, a Portugalija se odrekla pretenzija prema Kanarskim ostrvima.

1521. – Posada na čelu s portugalskim istraživačem Ferdinandom Magellanom postaje prva europska ekspedicija koja je stigla do Guama u Marijanskim otocima. Tokom opskrbe za nastavak puta oko svijeta došlo je do nesporazuma, domorodci su, mislivši kako se radi o trgovini, u zamjenu za hranu i proizvode htjeli uzeti barku kojom su mornari došli do obale zbog čega je Magellan otoke nazvao “Islas de los Ladrones” (Lopovski otoci).

1619. – Rođen je francuski pisac Savinijen Cyrano de Bergerac, veoma smio i slobodan duh bujne mašte, čija su djela kombinacija političke satire i naučne fantazije. Teško je ranjen 1640, zbog čega je napustio vojsku u kojoj se istakao kao izuzetan mačevalac. Napisao je po jednu komediju i tragadiju, pisao je pjesme, ali je najpoznatiji po djelu “Drugi svijet” u kojem je opisao putovanje na Mjesec i Sunce. Edmon Rostan je u herojskoj komediji “Sirano de Beržerak” stvorio od njega simbol izuzetne duševnosti i uma u sudaru s društvenim stegama i sopstvenom fizičkom ružnoćom.

1629. – Njemački car Ferdinand II Habsburški izdao Edikt o restituciji, kojim je protestantskim knezovima naloženo da vrate Katoličkoj crkvi sve posjede zaplijenjene od 1552. Ferdinand III opozvao je taj edikt Vestfalskim mirovnim ugovorom 1648.

1835. – U Veneciji je premijerno izvedena poznata Verdijeva opera “Traviata”.

1900. – Umro njemački inženjer Gottlieb Wilhelm Daimler, koji je 1883. konstruisao prvi automobilski benzinski motor.

 Gabriel García Márquez
Gabriel García Márquez

1927. – Rođen je Gabriel García Márquez, kolumbijski pisac, novinar, publicist i politički aktivist. Dobio je Nobelovu nagradu za književnost 1982. godine. Doprinio je tome da latinoamerička literatura dođe u središte pažnje svjetske kulturne javnosti šezdesetih godina 20. vijeka. Smatra se najpoznatijim autorom magičnog realizma, žanra u kome se prepliću mitovi i magija sa stvarnošću svakodnevnog postojanja, te najpopularnijim piscem na španskom jeziku još od Servantesa. Uvijek se poistovjećivao sa kulturnim mješavinama španskih, crnačkih i domorodačkih tradicija koje su cvjetale u Kolumbiji. Iako je kasnije živio u Parizu, Meksiku i drugdje, u njegovim knjigama stalno se vraćao na žarka obalna područja, gdje su moć prirode i legendi i dalje dominirali nad uzdržanošću hladnog razuma. Njegova knjiga Sto godina samoće iz 1967. godine prodata je u više desetina miliona primjeraka i prevedena na više od 25 jezika.

1937. – Rođena je sovjetska astronautkinja, prva žena u svemiru, Valentina Terješkova.

1953. – Georgij Maljenkov je poslije smrti boljševičkog diktatora Josifa Staljina postao sovjetski premijer i prvi sekretar Komunističke partije.

1957. – Bivše britanske kolonije Zlatna Obala i Togoland su ujedinjene u državu pod nazivom Gana, koja je stekla nezavisnost u okviru Komonvelta, čime je počeo talas dekolonizacije u Africi.

Vijetnam, SAD
Vijetnam, SAD

1965. – Ministarstvo odbrane SAD-a saopštilo je da će u Južni Vijetnam prebaciti 3.500 marinaca, čime je otpočelo otvorena američka vojna okupacija u toj zemlji.

1970. – Iz Komunističke partije Čehoslovačke isključen je njen bivši lider Aleksander Dubček.

1973. – Umrla je američka spisateljica Pearl Buck, dobitnica Nobelove nagrade za književnost 1938, koja je napisala seriju romana iz kineskog života. Takođe je pisala knjige za djecu i eseje. Kao kćerka misionara dugo je živela u Kini. Poslije Drugog svjetskog rata je osnovala fondaciju “Perl Bak” za pomoć djeci američkih vojnika koji su služili u Aziji. Fondaciji je 1967. zavještala najveći prihoda od knjiga – više od sedam miliona dolara. Djela: romani “Dobra zemlja”, “Sinovi”, “Zmajevo sjeme”, “Rastureni dom”, “Majka”, “Izgnanstvo”, “To ponosno srce”, “Obećanje”, “Paviljon žena”, “Božur”, “Skriveni cvijet”.

1980. – Francuska spisateljica belgijskog porijekla Margerit Jursenar postala je prva žena član Francuske akademije.

1988. – Britanski komandosi, pripadnici elitne jedinice SAS, u Gibraltaru ubili su trojicu pripadnika Irske republikanske armije.

1992. – Michelangelo, jedan od najopasnijih kompjuterskih virusa, napao je hiljade kompjutera širom svijeta.

1994. – Umrla je grčka glumica Melina Mercuri, veoma angažovana šezdesetih godina 20. vijeka u borbi protiv vojne hunte, potom ministrica kulture u vladi grčkih socijalista. Filmovi: “Stela”, “Onaj koji mora da umre”, “Ciganin i džentlmen”, “Nikad nedeljom”, “Fedra”, “Pobjednici”, “Jednom nije dovoljno”, “Maja i Brenda”, “Lizistrata”, “Slatka ptica mladosti”, autobiografija “Ja sam rođena Grkinja”.

Adem Jashari
Adem Jashari

1998. – Srbijanske snage sigurnosti ubile su Adema Jasharija (1955.- 1998.), osnivača i vođu Oslobodilačke vojske Kosova (OVK). Ubijen je u njegovoj kući u Prekazu, u Drenici, zajedno s 56 članova njegove obitelji.

1999. – Na sjeveru Kambodže uz granicu s Tajlandom uhapšen je Ta Mok, posljednji od vođa maoističkog gerilskog pokreta “Crvenih Kmera”, koji su tokom četvorogodišnje strahovlade Kambodžom u drugoj polovini sedamdesetih godina 20. vijeka pobili između milion i dva miliona ljudi.

2002. – Vlasti u Indiji uspostavile kontrolu nad zapadnoindijskom državom Gudžarat, nakon jednosedmičnih sukoba Hindusa i muslimana, u kojima su poginule 803 osobe, uključujući i 58 Hindusa koji su živi izgorjeli u vozu koji je zapalila jedna banda, što je i bio uzrok sukoba.

2004. – U Rio de Janeiru u 89. godini umro najpoznatiji brazilski plejboj Jorginho Guinle, koji je osvojio poznate ljepotice, među kojima su Marilyn Monroe, Romy Schneider, Jayne Mansfield, Rita Hayworth i Anita Ekberg.

2005. – U SAD-u umro fizičar i laureat Nobelove nagrade Hans Albrecht Bethe, koji je pobjegao iz nacističke Njemačke, a zatim postao ključna figura u razvoju prve atomske bombe.

Hans Albrecht Bethe
Hans Albrecht Bethe

2017. – Predsjednik SAD-a Donald Trump potpisao je dekret o privremenoj zabrani putovanja građanima šest većinski muslimanskih zemalja – Irana, Libije, Somalije, Sudana, Sirije i Jemena čiju je prvobitnu verziju zabranio federalni sud.

Posted by on 2021-03-06. Filed under Magazin, Na današnji dan. You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0. Both comments and pings are currently closed.

You must be logged in to post a comment Login