09. 12. – Dogodilo se na današnji dan – Rođen je engleski pisac John Milton, jedan od najvećih pjesnika svjetske književnosti, izuzetno obrazovan, snažna ličnost visokog morala i veliki mislilac. Umro flamanski slikar Anthonis van Dyck



Gustav II Adolf, Švedska
Gustav II Adolf, Švedska

480. – Barbarski kralj Odoakar okupirao je Dalmaciju.

1594. – Rođen švedski kralj Gustav Drugi Adolf, veliki vojskovođa i vojni reformator, čija je protestantska armija u Tridesetogodišnjem ratu nanijela niz poraza rimokatoličkim snagama njemačkog cara Ferdinanda Drugog. U ratu s Rusijom postavio je granicu na Ladoškom jezeru, a poljsku armiju je potukao 1613, 1617. i 1629. i ostvario dominaciju Švedske na Baltiku. Poginuo je u novembru 1632. u bici kod Lützena, u kojoj je njegova vojska potukla armiju njemačkog generala Albrechta Wenzela von Wallensteina.

John Milton
John Milton

1608. – Rođen je engleski pisac John Milton, jedan od najvećih pjesnika svjetske književnosti, izuzetno obrazovan, snažna ličnost visokog morala i veliki mislilac. Poslije pogubljenja kralja Charlesa I 1649. sasvim se posvetio politici i, osim nekoliko soneta, pisao je samo prozu, raspravljajući o različitim političkim i vjerskim pitanjima. Do obnove monarhije 1660. bio je latinski sekretar Državnog savjeta. Oslijepio je 1652, a kad je monarhija obnovljena dopao je zatvora i izgubio veći dio imanja i od tada do smrti 1674. vratio se poeziji. Slijep, siromašan i razočaran spjevao je najveća djela: “Izgubljeni raj” – religiozni ep u 12 pjevanja o pobuni Satane i njegovih čuvara protiv nebeskog Samodršca, o padu Čovjeka i obećanju spasenja, “Vraćeni raj” – ep u četiri pjevanja o spasenju i Hristovoj pobjedi nad Satanom i “Samson Agonistes” – tragediju inspirisanu biblijskom pričom o Samsonu, koju je napisao po ugledu na grčke tragedije. Ostala djela: poeme “L’alegro”, “Il penseroso”, maskerata “Komus”, elegija “Lisidas”, prozna djela “Areopagitika”, posvećena slobodi štampe, “Odbrana engleskog naroda” u dva toma, u kojoj je opravdavao pogubljenje Charlesa I.

Anthonis van Dyck
Anthonis van Dyck

1641. – Umro je flamanski slikar Anthonis van Dyck, istaknuti predstavnik Flamanske slikarske škole, na čije je slikarstvo snažan pečat utisnuo Peter Paul Rubens, u čijem je ateljeu u mladosti radio. Potom je otišao u Italiju, pa u Francusku, u London je došao 1632. i postao dvorski slikar kralja Charlesa I Stewarta i portretista engleskog visokog društva. Njegove religiozne kompozicije osrednje su vrijednosti, ali portrete odlikuje plemenitost izraza, suptilnost palete i ozbiljna psihološka analiza.

1824. – U peruanskom ratu za nezavisnost snage južnoameričkog revolucionara i državnika Simona Bolivara porazile su špansku armiju u bici kod Ajakuča u Peruu.

1842. – U Moskvi je rođen Petar Aleksejevič Kropotkin, ruski teoritičar anarhizma, anarhistički revolucionar, geograf, istoričar, pisac i ruski knez koji se odrekao svoje titule. Tokom svojih geografskih istraživanja, Kropotkin je takođe izučavao spise vodećih političkih teoretičara i konačno prihvatio socijalističke revolucionarne poglede. Pridružio se Internacionali 1872., ali je ubrzo bio razočaran njenim ograničenjima. Kropotkin je umro od upale pluća u Dimitrovu, 8. februara 1921., a pogrebu je prisustvovalo oko 100.000 ljudi. Djela: “Osvajanje hljeba”, “Dnevnik P. A. Kropotkina”, “Etika”, “Velika francuska revolucija”, “U ruskim i francuskim zatvorima”, “Zapisi jednog revolucionara”, “Uzajamna pomoć”, “Ruska revolucija i anarhizam”, “Savremena nauka i anarhizam”, “Teror u Rusiji”.

1905. – Francuska dekretom odvojila državu od crkve.

Peter Kropotkin
Peter Kropotkin

1916. – Rođen je američki glumac Kirk Douglas.

1917. – Turske trupe predale su, u Prvom svjetskom ratu, Britancima Jerusalem koji je pod turskom dominacijom bio od 1517.

1929. – Rođen je američki filmski režiser i glumac John Cassavetes, vodeći predstavnik “new york škole”, nezavisne produkcije koja se kritički intoniranim filmovima suprotstavljala holivudskim standardima. Njegove filmove odlikuje psihološka produbljenost u karakterizaciji likova i visok stepen improvizatorske saradnje glumaca. Filmovi: “Zločin na ulicama”, “Ubice”, “Dvanaest žigosanih”, “Rozmarina beba”, “Furije”, “Zašto ste me osudili na život”, “Sjenke”, “Suviše kasni bluz”, “Lica”, “Muževi”, “Žena pod uticajem”, “Glorija”, “Ljubavni potok”.

1938. – Rođena je bosanskohercegovačka interpretatorka sevdalinki Zehra Deović.

1941. – Nakon japanske okupacije Mandžurije u Kini je došlo do stvaranja pokreta otpora koji je polako preuzimao kontrolu nad ostatkom zemlje. Kineske su vlasti službeno objavile rat Japanu, Njemačkoj i Italiji.

Jorge Rafael Videla
Jorge Rafael Videla

1953. – Rođen je američki filmski glumac John Malkovich.

1961. – Afrička država Tanganjika stekla nezavisnost u okviru Britanskog komonvelta, s premijerom Juliusom Nyerereom. 26. aprila1964., udružila se s otocima Zanzibara i postala dio Tanzanije.

1965. – Jedan od najpopularnijih stripova polovice prošlog vijeka, Charlie Brown, dobio je svoju crtanu dugometražnu verziju A Charlie Brown Christmas, koja je svečanu premijeru imala na današnji dan.

1965. – Dogodio se NLO incident kod Kecksburga u SAD-u.

1967. – Nikolaj Čaušesku postao je predsednik Rumunije.

1985. – UN usvajaju rezoluciju kojom se svaki čin terorizma osuđuje kao kriminal.

1985. – Bivši predsjednik Argentine general Jorge Rafael Videla osuđen je na doživotnu robiju zbog otmica, mučenja i ubistva oko 9.000 ljudi tokom “prljavog rata”, koji su protiv gradske gerile i političkih protivnika od 1976. do 1982. vodile tri vojne hunte. Na istu kaznu je osuđen član vojne hunte admiral Emilio Masera, a Videlin nasljednik general Roberto Viola na 17 godina zatvora.

Intifada
Intifada

1987. – Protestima na području Gaze počela je prva Intifada, pobuna Palestinaca protiv izraelske okupacije. Ustanak je potom zahvatio Zapadnu obalu i Jerusalim.

1990. – Na prvim višestranačkim izborima održanim u Srbiji pobijedila je Socijalistička partija Srbije na čelu sa Slobodanom Miloševićem.

1990. – Na predsjedničkim izborima u Poljskoj pobijedio je Lech Wałęsa, bivši lider sindikata “Solidarnost”. Nobelovu nagradu za mir dobio je 1983. godine.

1991. – U Haagu počela konferencija o Jugoslaviji, uz učešće predsjednika Konferencije lorda Petera Caringtona i predsjednika svih šest bivših jugoslovenskih republika. Arbitražna komisija, kojom je rukovodio francuski pravnik i političar Rober Badenter, ocijenila je da je Jugoslavija zemlja u nestajanju, procesu rastakanja i iščezavanja, ali su tu ocjenu odbacili predsjednici Srbije i Crne Gore. Skup nije riješio ni jedno pitanje.

USA CUP 1994
USA CUP 1994

1992. – Poštujući sankcije UN-a protiv SFRJ, Svjetska fudbalska federacija zabranila je jugoslovenskoj reprezentaciji da učestvuje na kvalifikacijama za Svjetsko prvenstvo u SAD-u 1994.

1994. – Partija “Sinn fein”, političko krilo Irske republikanske armije, prvi put poslije više od 70 godina otpočela je mirovne razgovore sa britanskom vladom.

1996. – UN odobrile primjenu dugo odlaganog sporazuma sa Irakom o prodaji ograničenih količina nafte za hranu, čime se Irak vratio na svjetsko tržište nafte prvi put od invazije na Kuvajt 1990.

2002. – Američka avionska kompanija „United Airlines“ podnijela zahtjev za bankrot, najveći u istoriji avio-industrije.

2003. – U Meridi je potpisana Konvencija Ujedinjenih nacija o borbi protiv korupcije, tim povodom se 9. decembar obilježava kao Međunarodni dan borbe protiv korupcije.

James Moody
James Moody

2010. –  Umro jedan od najistaknutijih italijanskih modnih kreatora Fausto Sarli, koji je kreirao za zvijezde italijanskog filma i televizije, a bio je čuven i po kolekciji vjenčanica.

2010. – Umro poznati jazz-saksofonista James Moody, koji je snimio više od 50 solo albuma i svirao s poznatim jazz-muzičarima Dizzyem Gillespiejem, Quincyem Jonesom i Lionelom Hamptonom.

2011. – Nakon završetka pregovora, u Bruxellesu je potpisan Ugovor o pristupanju Republike Hrvatske Europskoj uniji koji će stupiti na snagu 1. jula 2013.

2012. – Umro Norman Joseph Woodland , američki inženjer, izumitelj bar-koda.

2017. – Uhapšen Juan Carlos Mesa, jedan od najtraženijih trgovaca drogom za čije hapšenje su SAD ponudile nagradu od dva miliona dolara.



Posted by on 2020-12-09. Filed under Magazin, Na današnji dan. You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0. Both comments and pings are currently closed.

You must be logged in to post a comment Login