23.10. – Dogodilo se na današnji dan – Rođen brazilski fudbaler Edson Arantes do Nascimento Pele, koji se smatra najboljim igračem u historiji fudbala. Austrijski vojskovođa i državnik, princ Eugen Savojski spalio je Sarajevo.

Marcus Junius Brutus
Marcus Junius Brutus

42. p. n. e. – Samoubistvo je izvršio rimski političar Marko Junije Brut, jedan od vođa zavjere u kojoj je 44. prije nove ere ubijen Gaj Julije Cezar. Brut se ubio poslije poraza koji su republikanskoj vojsci u bici kod Filipa nanijele snage predvođene članovima Drugog trijumvirata Markom Antonijem i Cezarovim posinkom Gajem Julijem Cezarom Oktavijanom Avgustom.

1697. – Austrijski vojskovođa i državnik, princ Eugen Savojski na današnji dan  spalio je Sarajevo. Šestog oktobra 1697. godine sa 6.500 ratnika (4.000 kopljanika, 2.500 pješaka s puškama, 12 malih topova i dva mužara) krenuo je iz Osijeka i prešavši rijeku Savu kod Bosanskog Broda započeo kratkotrajnu invaziju na BosnuZa jedanaest dana stigao je do Sarajeva, osvojio ga, opljačkao i popalio te se vratio u Osijek. S njim je Bosnu napustilo oko 40.000 katolika.

1817. – Rođen je francuski leksikograf i enciklopedista Pierre Athanase Larousse, izdavač “Velikog svjetskog rječnika devetnaestog vijeka” u 17 tomova. Izdavačka kuća “Larousse” je poslije njegove smrti 1875. nastavila izdavanje enciklopedijskih rječnika.

1847. – Hrvatski Sabor donosi odluku kojom se hrvatski jezik uzvisiva na čast i vrijednost uvažavanja koju je dotad uživao latinski jezik, odnosno uvesti ga u sve urede u Saboru kao službeni jezik.

1872. – Umro je Théophile Gautier, francuski književnik.

1910. – Blanche S. Scott postala prva žena-pilot u Sjedinjenim Američkim Državama.

Oktobarska revolucija
Oktobarska revolucija

1915. – Oko 25.000 žena zahtijevalo pravo glasa u maršu u New Yorku.

1917. – Na sjednici Centralnog komiteta ruske Socijalističke radničke partije boljševika donijeta odluka o podizanju oružanog ustanka. U pripremama i izvođenju Oktobarske revolucije, od tada neposredno učestvuje Vladimir Iljič Uljanov Lenjin. Dvadeset trećeg oktobra vojnici Petropavlovske tvrđava pristupili su sovjetu i boljševicima… Mješoviti radničko-vojnički odredi, po naređenju iz Smoljnog, a negdje samoinicijativno, počeli su da zauzimaju ključne tačke, kao što je državna banka. „Mi nećemo”, uvijek je govorio Lenjin, „ponoviti grešku Pariske komune, koja se nije usudila da dirne Francusku banku”.

1936. – U Španskom građanskom ratu iz zraka  prvi put napadnut Madrid. Prethodno je vođa desničarske pobune general Francisco Franco poslao ultimatum snagama legalne republikanske vlade da se predaju, ali je Madrid odlučno odgovorio: “No pasaran” (neće proći).

Edson Arantes do Nascimento Pele
Edson Arantes do Nascimento Pele

1940. Rođen brazilski fudbaler Edson Arantes do Nascimento Pele, koji se uz Diega Maradonu, smatra najboljim igračem u historiji fudbala, kojim ga je 1999. godine proglasila FIFA. Također, Međunarodni olimpijski odbor, nakon glasanja provedenog po nacionalnim olimpijskim odborima, u decembru 1999. proglasio ga je jednim od pet najboljih sportaša 20. vijeka (uz njega tu su još bili Carl Lewis, Muhammad Ali, Michael Jordan i Mark Spitz), dodijelivši mu nagradu službenog glasila MOO-a, “Olimpic Review”, kao i diplomu. Rođen je u mjestu Três Corações i odrastao u siromaštvu, kao i većina brazilskih nogometaša. Svoj je nadimak Pelé najvjerojatnije dobio po portugalskoj riječi pelado, što znači bosonog ili pak po dijalektalnom izrazu za dvorište. Svojom koordinacijom pokreta i brzinom je odskakao od prosjeka; pretrčao bi 100 metara za 11 sekundi, skakao je 650 cm u dalj i 180 cm u vis. U karijeri je postigao preko 1.200 golova, iako su u tu brojku uračunate i prijateljske utakmice, kao i golovi postignuti na služenju vojnoga roka. U ligaškim takmičenjima postigao je ukupno 589 golova u 605 odigranih utakmica.

No pasaran
No pasaran

1944. – Prebacujući se preko Dunava u tek oslobođeni Beograd, u Drugom svjetskom ratu pod nerasvijetljenim okolnostima poginuo je revolucionar Ivan Milutinović, jedan od najistaknutijih vođa Narodnooslobodilačkog rata, narodni heroj, član Vrhovnog štaba i Politbiroa Centralnog komiteta Komunističke partije Jugoslavije. Bio je jedan od glavnih organizatora ustanka protiv okupatora, vijećnik AVNOJ-a i član vlade, odnosno Nacionalnog komiteta.

1944. – U Drugom svjetskom ratu oslobođen je Novi Sad.

1944. – U filipinskom zalivu Leyte počela jedna od najvećih pomorsko-vazdušnih bitaka u Drugom svjetskom ratu, u kojoj je učestvovala gotovo cijela japanska flota i tri četvrtine flote SAD: 230 ratnih brodova i 1.400 američkih i japanskih aviona. Bitka je poslije tri dana okončana teškim porazom Japanaca.

1954. – Velika Britanija, SAD, Francuska i Sovjetski Savez postigli su sporazum o okončanju okupacije Njemačke.

1956. – Uličnim demonstracijama studenata i radnika u Mađarskoj počela antikomunistička pobuna, koju su sovjetske trupe ugušile u krvi 4. novembra 1956.

1956. – Rođena je Dianne Reeves, američka jazz pjevačica.

1958. – Ruski pjesnik i romanopisac Boris Pasternak dobio je Nobelovu nagradu za književnost. On je bio prisiljen odbiti čast zbog negativne reakcije iz Sovjetskog saveza. Pasternak je osvojio nagradu za pisanje djela “Dr. Živago“.

Štrumfovi
Štrumfovi

1958. – Prvi su put svjetlo dana ugledali Štrumfovi. Izmislio ih je jedan Belgijanac – crtač stripova Pierre Culliford – poznatiji pod umjetničkim imenom Peyo. Navedeno objašnjenje o etimologiji riječi Štrumf ispričao je sam autor Štrumfova – Peyo. Mnogi danas misle da je riječ Štrumf nastala od njemačke riječi za čarapu (der Strumpf), ali za to nema dokaza. Dapače, u njemačkoj je naziv za Štrumfove – die Schlümpfe. Sve u svemu, ime Štrumfovi zapravo nema neko smisleno značenje, nego je plod iznenadnog nadahnuća autora. Na današnji dan 1958. godine Peyo je novoizmišljeno ime (les Schtroumpfs) upotrijebio za male plave likove u stripu koji je u to vrijeme radio. Radilo se o stripu “Johan et Pirlouit”, svojevrsnoj srednojvjekovnoj fantasy priči o glavnom junaku Johanu i njegovom patuljastom pomoćniku Pirlouitu. Ti junaci naiđu na male plave likove imena les Schtroumpfs. Dakle, Štrumfovi ispočetka nisu imali vlastiti strip nego su se pojavili kao epizodni likovi. Međutim, njihovo pojavljivanje pokazalo se kao veliki uspjeh za autora, pa je Peyo uskoro napravio i zasebni strip posvećen samo njima.

1973. – Sjevernovijetnamski mirovni pregovarač Le Duk To odbio Nobelovu nagradu za mir uz obrazloženje da u njegovoj zemlji još nema mira.

1983. – Na akušerskoj klinici u Zagrebu rođena prva jugoslovenska beba iz epruvete.

YUTEL
YUTEL

1990. – Ukrajinski premijer Vitaly Masol, podnosi ostavku nakon masovnih studentskih protesta. On je bio prvi ministar Sovjetske republike koji je odstupio sa pozicije pod pritiskom javnosti.

1990. – Emitovan je prvi dnevnik YUTEL-a.

1991. – Predstavnici 19 zemalja potpisali, na međunarodnoj konferenciji u Parizu u organizaciji UN, mirovni sporazum za okončanje 13-godišnjeg građanskog rata u Kambodži.

1992. – Akihito je postao prvi japanski car koji je stao na kinesko tlo.

1993. – U selu Stupni Do kod Vareša ekstremisti HVO-a počinili masakr. Zapaljeno je 50 kuća, ubijene i uhapšene na desetine civila Bošnjaka. Haški tribunal osudio je 2006. zapovjednika HVO-a Ivicu Rajića na 12 godina zatvora.

1995. – Predsjednik Rusije Boris Nikolajevič Jeljcin poslije susreta s predsjednikom SAD Billom Clintonom izjavio da će ruske trupe biti dio mirovnih snaga u bivšoj Bosni i Hercegovini.

2001. – Apelaciono vijeće Haškog tribunala oslobodilo trojicu bosanskih Hrvata – Zorana, Mirjana i Vlatka Kupreškića, koji su u januaru 2000. bili nepravosnažno osuđeni za zločin u Ahmićima u aprilu 1993., ocijenivši da dokazi na kojima se temeljila prvostepena presuda nisu pouzdani.

2002. – Čečenski teroristi uzeli oko 800 talaca u moskovskom pozorištu Dubrovka i tražili povlačenje ruskih snaga iz Čečenije. Opsada pozorišta trajala je tri dana, nakon čega su ruski specijalci upali u moskovsko pozorište i ubili 37 otmičara. Tom prilikom oslobođeno je 750, a poginulo 67 talaca, dok su sva zarobljena djeca ostala živa.

Ivo Pukanić
Ivo Pukanić

2008. – U centru Zagreba izvršen je atentat na hrvatskog novinara, urednika ¨Nacionala¨ Ivu Pukanića (1961.- 2008.). Zajedno s njim, auto bombom, ubijen je i Niko Franić, direktor marketinga tjednika ¨Nacional¨.

2012 – Preminuo je Wilhelm Brasse, fotograf koji je u Auschwitzu po nalogu nacista snimio izmedju 40.000 i 50.000 fotografija logoraša osuđenih na smrt, a čiji su sačuvani negativi pomogli da odgovorni za ova zlodjela budu osuđeni.

Posted by on 2019-10-23. Filed under Magazin, Na današnji dan. You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0. Both comments and pings are currently closed.

You must be logged in to post a comment Login