17. 7. – Dogodilo se na današnji dan – Vojna pobuna protiv vlade Narodnog fronta izazvala je Španjolski građanski rat, sukob između vlade i različitih lijevičarskih skupina na jednoj, te desničarskih nacionalističkih pobunjenika na čelu s Franciscom Francom na drugoj strani

Adam Smith

Adam Smith

1790. – Umro je škotski ekonomista Adam Smith, najpoznatiji predstavnik engleske klasične političke ekonomije uz Davida Ricarda, čija se teorija o podjeli rada u ekonomskoj literaturi smatra klasičnom. Naglašavao je da u etici vlada altruizam, a u ekonomiji egoizam. Detaljno je prikazao istoriju nastanka novca, analizirao vrijednost i raspodjelu najamnine, profita i rente, akumulaciju kapitala i razliku između proizvodnog i neproizvodnog rada.

1876. – Rođen sovjetski političar i diplomata jevrejskog porijekla Meir Valah, poznat kao Maksim Maksimovič Litvinov, šef sovjetske diplomatije od 1930. do 1939. Poslije hapšenja 1901. u zatvoru se pridružio pristalicama potonjeg vođe Oktobarske revolucije Vladimira Iljiča Uljanova /Lenjin/, a 1902. je pobjegao s robije i emigrirao u Švajcarsku, gdje je 1903. i formalno pristupio boljševicima, istupivši iz “Inostrane lige ruske revolucionarne socijaldemokratije”. Od 1918. bio je prvi predstavnik sovjetske vlade u Velikoj Britaniji, a od 1921. zamjenik ministra vanjskih poslova. Učestvovao je u mnogim pregovorima i često predvodio sovjetske delegacije u inostranstvu, a od 1941. do 1943. bio je ambasador u SAD.

Španjolski građanski rat

Španjolski građanski rat

1936. – Vojna pobuna protiv vlade Narodnog fronta izazvala je Španjolski građanski rat, sukob između vlade i različitih lijevičarskih skupina na jednoj, te desničarskih nacionalističkih pobunjenika na čelu s Franciscom Francom na drugoj strani.  Uzrok rata nalazio se u društvenim i političkim previranjima koja su pogodila Španjolsku nakon proglašenja republike godine 1931. Tim previranjima je doprinos dala i velika ekonomska kriza, koja je dodatno radikalizirala velik dio španjolske radničke klase koji je prihvatio anarhizam i u manjoj mjeri komunizam. S druge strane, pokušaji republikanskih vlada da nezadovoljstvo suzbiju reformama izazvali su reakciju među konzervativnim dijelovima španjolskog društva, pogotovo među zemljoposjednicima i, što je najvažnije, vojskom. Španjolski građanski rat često se naziva svojevrsnom predigrom Drugog svjetskog rata, s obzirom na to da je predstavljao prvi veći oružani sukob između snaga fašizma i komunizma. Također je predstavljao dobru priliku da se u predvečerje općeg sukoba testiraju neki novi vojni koncepti, odnosno mogućnosti moderne avijacije i tenkova. To je predstavljalo jedan od motiva za uplitanje Njemačke, odnosno SSSR-a u taj sukob. azličite procjene govore da je u španjolskom građanskom ratu poginulo između 500.000 i milion ljudi. Rat je za Španjolsku imao mnogo dugotrajnije posljedice u obliku decenijske ekonomske i kulturne izolacije, koja je prekinuta tek nakon Francove smrti 1975. godine. Iako je Španjolska u međuvremenu bitno napredovala, španjolski građanski rat je u kolektivnoj psihi tamošnjeg društva ostavio ožiljke koji i dan-danas utječu na politiku i kulturu.

Dragoljub Draža Mihailović

Dragoljub Draža Mihailović

1941. – Ustaše su strijeljale književnika Augusta Cesareca.

1945. – U Potsdamu je počela konferencija o posljeratnoj budućnosti Evrope. Na skupu koji je okončan 2. 8. predstavnici zemalja pobjednica u Drugom svjetskom ratu. SSSR-a, SAD i Velike Britanije, Staljin, Truman i Churchill, kojeg je 28. 7. zamijenio novi šef britanske vlade Clement Attlee, donijeli su odluku o demilitarizaciji i denacifikaciji Njemačke i dogovorili su se o teritorijalnim promjenama u istočnoj Evropi.

1946. – U Beogradu je pogubljen ratni zločinac i kvisling Dragoljub Draža Mihailović, general kraljevske jugoslovenske vojske i vođa četničkog pokreta u Drugom svetskom ratu

1959. – Umrla je američka jazz pjevačica Billie Holiday.

1967. – Umro je američki jazz muzičar John Coltrane.

Francisco Franco

Francisco Franco

1969. – U Španiji, general Francisco Franco imenovao je za svog nasljednika princa Juan Carlosa, koji je preuzeo vođstvo države 22. novembra 1975, dva dana nakon diktatorove smrti.

1973. – U Afganistanu je proglašena republika nakon vojnog udara kojim je prekinuta četrdesetogodišnja vladavina kralja Mohameda Zahir Šaha. Predsjednik je postao bivši premijer Sardar Muhamad Daud Kan.

1975. – Američki i sovjetski vasionski brodovi „Sojuz 19“ i „Apolo 18“ spojili su se u Zemljinoj orbiti. Komandanti letjelica, Aleksej Leonov i Tom Staford, razmijenili su čestitke, pri čemu je Rus govorio engleski a Amerikanac ruski.

1984. – Lansiran je sovjetski svemirski brod „Sojuz T12“, a članica posade Svetlana Savitskaya postala je prva žena koja je „prošetala“ svemirskim prostorom izvan letjelice.

Billie Holiday

Billie Holiday

1987. – Francuska prekinula diplomatske odnose s Iranom.

1988. – Iran bezuslovno prihvatio rezoluciju UN o prekidu vatre, čime je okončan osmogodišnji iransko-irački rat.

1993. – Pripadnici Hrvatskog vijeća odbrane ulaze u bugojanske mjesne zajednice Vrbanja, Crniče i Vrpeč i do 28. jula 1993. ubijaju 45 civila bošnjačke nacionalnosti iz tih naselja.

1998. – UNHCR proglasio Tuzlu otvorenim gradom.

1998. – Na konferenciji UN u Rimu, predstavnici 120 zemalja usvojili su statut kojim je uspostavljen prvi stalni Međunarodni krivični sud za ratne zločine. SAD su odbile da se priključe tom sudu. Do marta 2003. sporazum je ratifikovalo 89 zemalja.

2000. – Njemačka, SAD, Poljska, Rusija, Češka, Ukrajina i Bjelorusija potpisale u Berlinu Sporazum o isplati odšteta za oko milion ljudi, koji su bili pod prisilnim radom tokom nacističke vladavine u Njemačkoj.

Njemačka, logor, Dachau

Njemačka, logor

2001. – Visoki predstavnik za BiH Volfgang Petrič ukinuo obavezu, prema kojoj su lica u Federaciji BiH za otkup stanova u društvenoj svojini, koji su proglašeni napuštenim, morala da čekaju dvije godine i zabranu na Zakon Republike Srpske o privatizaciji stanova u državnom vlasništvu.

2008. – Žalbeno vijeće Haškog tribunala osudilo bivšeg generala JNA Pavla Strugara na sedam i po godina zatvora zbog učešća u vojnim operacijama u dubrovačkom regionu 1991. godine.

Posted by on 2017-07-17. Filed under Magazin, Na današnji dan. You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0. You can skip to the end and leave a response. Pinging is currently not allowed.

You must be logged in to post a comment Login