03.12. – Dogodilo se na današnji dan – Lideri dvije svjetske velesile, SAD i SSSR, na sastanku na Malti potpisuju ugovor kojim se završava Hladni rat. Izbio je rat između Indije i Pakistana
1639. – Prvi puta u istoriji sud je presudio rastavu braka, u Bostonu. 1694. – U Engleskoj je usvojen zakon prema kojem će se novi parlament birati svake treće godine. 1787. – Isprobano je prvo motorno plovilo, parobrod, što je označilo revoluciju u transportu robe i ljudi na veće udaljenosti. 1800. – Rođen je slovenački […]
02.12. – Dogodilo se na današnji dan – U Tuzli je rođen Ismet Mujezinović, jedan od najistaknutijih bosanskohercegovačkih slikara. Jedan od osnivača Škole za likovne umjetnosti u Sarajevu, grupe Collegium Artisticum i ULUBiH
1547. – Umro je španski konkvistador, pustolov i istraživač Hernán Cortés. On je zahvaljujući vatrenom oružju, nepoznatom domorocima, između 1519. i 1521. sa samo 700 vojnika osvojio Meksiko. 1804. – Papa Pio VII u Parizu krunisao Napoleona Bonapartu za cara Francuske. 1805. – Napoleon je pobijedio kod Austerlitza. Mjesto Austerlitz, po kojem se zove bitka, danas […]
01.12. – Dogodilo se na današnji dan – U Beogradu je proglašena Kraljevina Srba, Hrvata i Slovenaca. Rosa Parks afro-američka aktivistica za ljudska prava odbila je ustupiti svoje mjesto putniku-bijelcu
1167. – Gornjotalijanski gradovi (između ostalih Milano, Bologna i Venecija), sklopili su Drugi lombardijskisavez koji je do 1183. prekinuo vlast rimsko-njemačkog cara Fridrika I. Barbarosse u carskoj Italiji. 1250. – Nastala Povaljska listina, najstarija ćirilicom pisana isprava na pergameni na hrvatskom prostoru. 1640. – Portugal poslije ustanka kojim je zbačena španska vlast ponovo stekaoa nezavisnost, a […]
30.11. – Dogodilo se na današnji dan – Rođen američki književnik Samuel Langhorne Clemens, poznat kao Mark Twain, jedan od najvećih humorista svjetske književnosti. Stekao slavu romanima “Pustolovine Toma Sojera”, “Život na Misisipiju”, “Pustolovine Haklberi Fina”… Galileo Galilei po prvi put posmatrao i napravio crteže Mjeseca. Rođen Winston Churchill, britanski političar i državnik
1609. – Galileo Galilei po prvi put posmatrao i napravio crteže Mjeseca putem svog teleskopa. 1667. – Rođen je engleski književnik Jonathan Swift, jedan od najoštroumnijih kritičara ljudskih naravi i poroka. To je posebno izraženo u glavnom djelu “Guliverova putovanja”, u kojem je, u izmišljenom svijetu Liliputanaca, divova i smiješnih naučnika, prikazao društvene prilike u […]
29.11. – Dogodilo se na današnji dan – U Jajcu, u Drugom svjetskom ratu, održano drugo zasjedanje Antifašističkog vijeća narodnog oslobođenja Jugoslavije (AVNOJ). Žalbeno vijeće Haškog tribunala objavilo je konačnu presudu u predmetu Prlić i drugi, a kojom su optuženima izrečene iste kazne kao i u prvostepenom postupku od 111 godina zatvora. Slobodan Praljak nakon izricanja presude popio otrov i preminuo u bolnici
1314. – Umro francuski kralj Filip Četvrti Lijepi, koji je 1306. protjerao iz Francuske sve Jevreje i konfiskovao im imovinu. U sukobu za prevlast nadjačao je papu Bonifacija Osmog i prenio je papsku stolicu u Avignon. Radi učvršćenja pozicije u borbi protiv vatikanske kurije, 1302. je prvi put u istoriji Francuske sazvao Skupštinu triju staleža, […]
28.11. – Dogodilo se na današnji dan – U Teheranu su u Drugom svjetskom ratu, na prvom zajedničkom sastanku, sovjetski lider Josif Staljin, predsjednik SAD Franklin D. Roosevelt i britanski premijer Winston Churchill razmatrali otvaranje drugog fronta u Evropi, operacije na istočnom frontu, poslijeratno uređenje Evrope i pitanje Jugoslavije
1443. – Albanski nacionalni junak i legendarni borac Skenderbeg je sa svojim jedinicama oslobodio rodni grad Kruju, te idućih 35 godina uspješno odolijevao navalama Osmanlija. 1520. – Portugalski moreplovac Ferdinand Magellan uplovio u Pacifik, prošavši iz Atlantskog okeana kroz moreuz koji sada nosi njegovo ime. 1757. – Rođen je William Blake, engleski književnik, slikar i […]
27.11. – Dogodilo se na današnji dan – Rođeni: glumac, režiser i instruktor borilačkih vještina Bruce Lee, gitarista, pjevač i kompozitor Jimi Hendrix i švedski fizičar i astronom Anders Celsius, tvorac skale za mjerenje temperature
8. p. n. e. – Umro je rimski literata Horacije, najveći rimski lirski pjesnik, koji se više od ijednog grčkog ili rimskog pjesnika odlikovao raznovrsnošću pjesničkog izraza. Tokom boravka u Atini podrobno je upoznao grčku kulturu, filozofiju i umjetnost. Njegov trezveni izraz, hladne ironične opservacije, strogi moralni zahtjevi, usklađeni sa estetskom savršenošću pjesme, izvršili su […]
26.11. – Dogodilo se na današnji dan – U Bihaću u Drugom svjetskom ratu osnovano “Antifašističko vijeće narodnog oslobođenja Jugoslavije” i održano prvo zasjedanje AVNOJ-a. Razoran zemljotres pogodio Albaniju.
1504. – Umrla Isabella I, katolička kraljica Kastilje od 1474. Njenom udajom za Fernanda II Aragonskog ujedinjene su Kastilja i Aragon (1479) i stvoreni temelji jedinstvene španske države i budućeg kolonijalnog carstva. Tokom njihove vladavine uspostavljen je sud inkvizicije (1480), protjerani su Jevreji, a zauzimanjem Granade 1492. definitivno je slomljena vlast Mavara. Iste godine opremili […]
25.11. – Dogodilo se na današnji dan – U Mrkonjić Gradu održano je prvo zasjedanje ZAVNOBiH-a, gdje su postavljeni temelji bh. državnosti. Umro je Fidel Castro, vođa Kubanske revolucije i dugogodišnji predsjednik Kube.
1520. – Portugalski moreplovac Fernando Magelan uplovio je u Pacifik, prošavši iz Atlatskog okeana kroz moreuz koji sada nosi njegovo ime. 1562. – Rođen je Lope de Vega, reformator španskog pozorišta i jedan od najznačajnijih dramskih pisaca u evropskoj književnosti. Veliki pjesnik i dobar prozaist, sa 1.800 komedija i drama, preko 3.000 soneta, epovima, romanima, […]
24. 11. – Dogodilo se na današnji dan – U Londonu umro Freddie Mercury britanski muzičar, pjevač legendarnog benda Queen. Rođen holandski filozof Baruch de Spinoza.
1572. – Umro škotski protestantski reformator John Knox, sljedbenik Calvina, osnivač Škotske prezbiterijanske crkve i autor “Istorije Reformacije u Škotskoj”. 1632. – Rođen je holandski filozof Baruch de Spinoza. Izdržavao se brušenjem optičkih sočiva i odbio je katedru u Hajdelbergu, jer je želio da očuva potpunu intelektualnu nezavisnost. U mladosti je isključen iz jevrejske zajednice […]