17.05. – Dogodilo se na današnji dan – Poplave 2014. godine pogodile četvrtinu teritorije BiH
1102. – Prvi ugarski kralj iz dinastije Arpadovića krunisan je u Biogradu za kralja Hrvatske i Dalmacije. 1510. – Umro je italijanski slikar Sandro Botticelli. Njegova djela “Proljeće” i “Rođenje Venere” smatraju se ovaploćenjem renesansnog duha. Po narudžbi Lorenza Medicija prvi je među italijanskim slikarima uradio ilustracije za Danteovu “Božanstvenu komediju”. 1749. – Rođen je […]
02.05. – Dogodilo se na današnji dan – Umro je Leonardo da Vinci. Sovjetske trupe ušle u Berlin. Počela opsada Sarajeva.
1519. – Umro je Leonardo da Vinci, italijanski umjetnik, arhitekt, slikar, pronalazač i ekolog. Njegova djela “Posljednja večera” (1495-97) kao i “Mona Lisa” (1503-06) spadaju među najpopularnije i najuticajnije slike renesanse, dok njegovi spisi odražavaju duh znanstvenog istraživanja i mehaničke inventivnosti koja je bila stoljećima ispred svoga vremena. 1567. – Umro je Marin Držić, dubrovački renesansni […]
28.04. – Dogodilo se na današnji dan – Fletcher Christian pokrenuo je vjerovatno najpoznatiju pobunu u historiji pomorstva, onu na britanskom brodu Bounty
1758. – Rođen je američki državnik James Monroe, predsjednik SAD od 1817. do 1825, koji je 1823. proklamovao “Monroovu doktrinu”, sa geslom “Amerika Amerikancima”. Ona je bila izraz težnji sjevernoameričke industrijske buržoazije da zagospodari tržištem i sirovinskom bazom američkog kontinenta i potisne evropske sile, posebno namjeru Svete alijanse da nasilno uguši pobune kolonija u Srednjoj […]
25.04. – Dogodilo se na današnji dan – Rođena je američka pjevačica Ella Fitzgerald, nekrunisana “kraljica jazza”
404. p. n. e. – Kapitulacijom Atene snagama spartanskog vojskovođe Lisandra završio peloponeski rat. 1599. – Rođen je engleski političar Oliver Cromwell. 1744. – Umro je Anders Celsius, švedski astronom. 1859. – Položeni su temelji za izgradnju Sueskog kanala. 1874. – Rođen je italijanski elektroinženjer i pronalazač Guglielmo Marconi, jedan od pionira bežične telegrafije, koji […]
23.04. – Dogodilo se na današnji dan – Rođen najizvođeniji i najslavniji svjetski dramatičar William Shakespeare. Umro je Miguel de Cervantes Saavedra, slavni španski književnik.
1343. – Izbio je Jurjevski noćni ustanak, pobuna estonskih seljaka protiv tuđinske vlasti feudalnih gospodara. Estoniju su početkom 13. vijeka osvojili križari iz Danske i Njemačke, nametnuli poreze i pokušali Estonce podvrgnuti feudalnom poretku, prisiljavajući ih da postanu kmetovi. Ustanak u estonskoj pokrajini Harria, u noći uoči blagdana Đurđevdana, počeo je odbacivanjem nametnutog kršćanstva i pokoljem […]
01.04. – Dogodilo se na današnji dan – Rođeni: njemački državnik Otto von Bismarck, nazvan “gvozdeni kancelar”; ruski pisac Nikolaj Vasiljevič Gogolj, otac ruske realističke proze; muzičarka Margita Magi Stefanović, najpoznatija kao klavijaturistkinja beogradske rock grupe „Ekatarina Velika“
527. – Bizantinski car Justin I imenovao je Justinijana I za suvladara i nasljednika. 1459. – Vjenčali se posljednji bosanski kralj i kraljica, Stjepan Tomašević i Jelena Branković (Mara). 1572. – Ustankom protestanata protiv španskog kralja Filipa II, Holandija počela borbu za samostalnost. 1809. – Rođen je ruski pisac Nikolaj Vasiljevič Gogolj, otac ruske realističke […]
30.03. – Dogodilo se na današnji dan – Rođeni slikari Vincent van Gogh i José de Goya y Lucientes. U Parizu je mirovnim ugovorom okončan Krimski rat. SAD se povukel iz Vijetnama.
1135. – Rođen je filozof, ljekar, matematičar i astronom Moses ben Maimon, sljedbenik Aristotela, najveći jevrejski filozof Srednjeg vijeka. U najvažnijem filozofskom djelu “Vodič ljubavi” pokušao je da zasnuje religiju na racionalnim osnovama, što je izazvalo žestoku osudu ortodoksnih pristalica judaizma. Napisao je više astronomskih i matematičkih rasprava i 18 medicinsakih traktata s teorijama znatno […]
29.03. – Dogodilo se na današnji dan – Počinje veliki bosanski ustanak, kada se bosanski general Husein Gradaščević, poznat kao “Zmaj od Bosne” suprotstavlja Osmanlijskom carstvu
1461. – U najkrvavijoj bici “Rata dviju ruža” u Engleskoj oko 36.000 vojnika pod zastavom dinastije Jork porazilo kod Toutona kod Jorka oko 40.000 vojnika armije dinastije Lancaster, osiguravši time engleski prijesto Edwardu Četvrtom. 1638. – Švedski naseljenici osnovali su blizu zaliva Delaware prvu švedsku koloniju u Americi, koju su nazvali Nova Švedska. 1792. – […]
18.02. – Dogodilo se na današnji dan – Umro njemački vjerski reformator Martin Luther, osnivač protestantizma u Njemačkoj, najznačajniji među vođama evropske crkvene reformacije
1405. – Tokom invazije, koju je predvodio protiv Kine, umro je tatarski emir Timur Lenk, nazvan Tamerlan, osvajač Persije, Indije, Mesopotamije i većeg dijela Male Azije, čije se carstvo prostiralo od Moskve do Kineskog zida, s prijestonicom u Samarkandu. Turskog sultana Bajazita Prvog je potukao 1402. u bici kod Angore, što je oslabilo Otomansko carstvo. […]
31.01. – Dogodilo se na današnji dan – Na kraju Staljingradske bitke u Drugom svjetskom ratu ostaci njemačkih armija su obustavili otpor, a njemački komandant feldmaršal Fridrih fon Paulus potpisao bezuslovnu kapitulaciju i predao se sa 90.000 vojnika i oficira
1747. – Otvorena je bolnica ‘London Lock’ kao prva klinika specijalizirana za liječenje spolno prenosivih bolesti na svijetu. Tokom prve godine hospitalizirano je čak 300 pacijenata. Kasnije je bolnica prenamijenjena u bolnicu za ginekologiju i porodništvo. 1783. – Astronom William Herschel otkrio da je zvijezda Omicron 2 Eridani u stvari trostruka i da postoje Omicron […]